poniedziałek, 22 czerwca 2026

Bracia zakonu krzyżackiego w Prusach


Norbert Delestowicz

Bracia zakonu krzyżackiego w Prusach (1310-1351)
Studium prozopograficzne

Wydawnictwo Avalon

Kraków 2021

Sygnatura SIRr VIb/4-69




Norbert Delestowicz jest doktorem nauk humanistycznych w zakresie historii.

Jest absolwentem Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu,

Studiował również na Uniwersytecie  w Fryburgu Bryzgowijskim w Niemczech i  na Uniwersytecie Warszawskim.
Jego zainteresowania badawcze koncentrują się na okresie wczesnego średniowiecza, dziejach zakonu krzyżackiego, regionalistyce i edytorstwie historycznym.

Rozprawa doktorska Norberta Delestowicza jest bardzo ceną publikacja naukową zarówno dla  uczonych, jak i dla pasjonatów historii.

Istniejąca fascynacja dziejami Zakonu wiąże się z faktem, że w ciągu kilkudziesięciu lat istnienia bracia krzyżaccy zdołali stworzyć nad Morzem Bałtyckim silne państwo zakonne, z którym musiały się liczyć sąsiednie państwa. 

W publikacji podjęto próbę spojrzenia na zakon krzyżacki przez pryzmat braci krzyżackich, którzy zostali potwierdzeni w źródłach jako członkowie Zakonu w Prusach w latach 1310–1351. 

Dla każdego z nich starano się opracować biogram pozwalający między innymi prześledzić przebieg kariery urzędniczej, poznać miejsce pochodzenia geograficznego i społecznego poszczególnych braci.

Dzięki prezentowanej pracy otrzymujemy wgląd w strukturę wewnętrzną Zakonu oraz bliżej poznajemy postacie, które w tym czasie przyczyniały się do znacznego rozwoju państwa zakonnego w Prusach.

Przeprowadzone studium jest tym cenniejsze, że dotyczy właśnie tego okresu w dziejach, w którym rodziły się coraz ostrzejsze konflikty i dochodziło do poważniejszych starć zbrojnych między Królestwem Polskim a zakonem krzyżackim.

Książka dzieli się na trzy części opisową, biograficzna oraz wykaz urzędników i członków konwentów pruskich.

W części opisowej rozprawy zaprezentowano ogólne dane na temat pochodzenia braci z poszczególnych baliwatów czy krajów Rzeszy.

Omówiono przebieg ich karier i drogi awansu.

Najobszerniejszą i zasadniczą częścią pracy jest część biograficzna, na którą składa się katalog braci poświadczonych w Prusach.

To właśnie w tej części zamieszczono indywidualne biogramy krzyżaków, którzy pojawiają się w państwie zakonnym w latach 1310-1351.

Biogram każdego z braci rozpoczyna się od podania jego imienia i nazwiska.

W dalszej części następuje opis kariery zakonnej w Prusach.

Na końcu podaje się informacje o narodzinach, najbliższej rodzinie, miejscu pochodzenia i statusie społecznym.

Rozprawę zamyka wykaz urzędników, który w sposób chronologiczny prezentuje listę stanowisk urzędniczych zajmowanych przez braci zakonnych w pierwszej połowie XIV wieku.