Dział Informacyjno-Bibliograficzny Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej - Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu zaprasza Państwa do wysłuchania 17 odcinka naszego podcastu "Biblioteka Kujaw i Pomorza".
Podcast poświęcony jest najciekawszym książkom dotyczącym regionu kujawsko-pomorskiego.
Dziś polecamy Państwu książkę "W Kujawsko-Pomorskiem – z Oskarem Kolbergiem pod rękę".
Publikacja zdobyła nagrodę specjalną Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego w konkursie na Najlepszą Książkę o Tematyce Regionalnej w kategorii Kultura.
Autorką książki jest Krystyna Lewicka-Ritter, absolwentka filologii polskiej, publicystka, reportażystka, dziennikarka prasowa i telewizyjna, organizatorka Jarmarku Kujawsko-Pomorskiego w Myślęcinku, na którym popularyzuje folklor, kulturę ludową, dziedzictwo kulturowe i kulinarne regionu kujawsko-pomorskiego.
Jest laureatką licznych nagród za swoją działalność dziennikarsko-folklorystyczną.
Książka "W Kujawsko-Pomorskiem – z Oskarem Kolbergiem pod rękę" jest zwieńczeniem cyklu reportaży, który Krystyna Lewicka-Ritter realizowała w 2021.
Cały cykl reportaży dostępny jest też w Internecie na stronie Krystyny Lewickiej-Ritter pod adresem http://krystynalewicka-ritter.pl/
Jest to książka pełna wielkiej miłości do małych ojczyzn, pełna zachwytu dla tradycji Kujaw, ziemi dobrzyńskiej, Borów Tucholskich, Krajny, ziemi chełmińskiej, Pałuk, ziemi michałowskiej i Kociewia – czyli krain historycznych i regionów etnograficznych województwa kujawsko-pomorskiego.
Prezentowane w książce reportaże są efektem podróży dziennikarskich autorki, która odwiedziła wiele placówek muzealnych i izb tradycji.
Przed swoimi rozmówcami stawała ona w pełnym kujawskim stroju ludowym, od czepca po trzewiki.
Publikacja jest niejako połączeniem reportażu i przewodnika etnograficznego po województwie kujawsko-pomorskim.
Obszar województwa kujawsko-pomorskiego obejmuje wiele odrębnych krain etnograficznych i historycznych.
Ta niezwykła wielokulturowość stanowi największe bogactwo naszego regionu.
W książce podkreślono odrębność kulturową każdego z ośmiu subregionów, wskazując na charakterystyczne dla danej kultury zjawiska, m.in. różnorodność sztuki ludowej, dziedzictwa kulinarnego i gwary.
Reportaże powstały w wyniku spotkań i rozmów z muzealnikami, etnografami, pasjonatami kultury ludowej.
Przesłaniem publikacji jest docenienie pasji i zaangażowania lokalnych strażników kulturalnego dziedzictwa kujawsko-pomorskiej wsi.
Podcast o książce "W Kujawsko-Pomorskiem – z Oskarem
Kolbergiem pod rękę"
Dzień dobry
Zapraszam Państwa do wysłuchania 17
odcinka podcastu „Biblioteka Kujaw i Pomorza”, który poświęcony jest
najciekawszym książkom dotyczącym regionu kujawsko-pomorskiego.
Nazywam się Grzegorz Barecki i
jestem pracownikiem Działu Informacyjno-Bibliograficznego Wojewódzkiej
Biblioteki Publicznej – Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu.
Dział ten zajmuje się między innymi:
• pieczą
nad księgozbiorem regionalnym,
• udostępnianiem
książek i czasopism z terenu Kujaw i Pomorza,
• udzielaniem
informacji o naszym regionie.
W Informatorium zgromadziliśmy kilka
tysięcy książek i czasopism poświęconych regionowi kujawsko-pomorskiemu.
Na dzisiejszym spotkaniu chciałbym
polecić Państwu książkę "W
Kujawsko-Pomorskiem – z Oskarem Kolbergiem pod rękę".
Publikacja zdobyła nagrodę specjalną Marszałka Województwa
Kujawsko-Pomorskiego w konkursie na Najlepszą Książkę o Tematyce Regionalnej
wydaną w 2022 roku w kategorii Kultura.
Autorką książki jest Krystyna
Lewicka-Ritter, absolwentka filologii polskiej na Wyższej Szkole Pedagogicznej
w Bydgoszczy.
W latach 1979-1990 zajmowała się
publicystyką i reportażem w tygodniku „Profile”.
W latach 1990-2002 na antenie
Telewizji Bydgoszcz tworzyła programy „Panorama Wsi” i „Studio Inicjatyw
Gospodarczych”.
W latach 2002-2012 pracowała w
bydgoskim Leśnym Parku Kultury i Wypoczynku „Myślęcinek”.
Od 2003 r. organizuje Jarmark
Kujawsko-Pomorski, na którym popularyzuje folklor, kulturę ludową, dziedzictwo
kulturowe i kulinarne regionu kujawsko-pomorskiego.
Jest członkiniom ludowych zespołów
muzycznych.
Działa na rzecz integracji
społeczności romskiej.
Jest laureatką licznych nagród za
swoją działalność prasowo-folklorysyczną.
Książka "W
Kujawsko-Pomorskiem – z Oskarem Kolbergiem pod rękę" jest zwieńczeniem
cyklu reportaży, który Krystyna Lewicka-Ritter realizowała w 2021 roku w ramach
stypendium przyznanego przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
Książkę
dofinansował również Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego.
Książka została wydana w 2022 roku.
Wydawcą książki jest wydawnictwo
Machina Druku z Torunia.
Jest to
publikacja bezpłatna.
Cały cykl reportaży dostępny jest
też w Internecie na stronie Krystyny Lewickiej-Ritter pod adresem http://krystynalewicka-ritter.pl/
Jest to
książka pełna wielkiej miłości do małych ojczyzn, pełna zachwytu dla tradycji
Kujaw, ziemi dobrzyńskiej, Borów Tucholskich, Krajny, ziemi chełmińskiej,
Pałuk, ziemi michałowskiej i Kociewia – czyli krain historycznych i regionów
etnograficznych województwa kujawsko-pomorskiego.
Jest to
książka pełna szacunku dla muzealników i pasjonatów chroniących regionalne
tradycje i dziedzictwo kulturowe.
Prezentowane w książce reportaże są
efektem podróży dziennikarskich autorki, która odwiedziła wiele
placówek muzealnych i izb tradycji.
Przed swoimi rozmówcami stawała ona
w pełnym kujawskim stroju ludowym, od czepca po trzewiki.
Publikacja jest wiec niejako
połączeniem reportażu i przewodnika etnograficznego po województwie
kujawsko-pomorskim.
Nie zabrakło także w tej swego rodzaju „Kujawskiej
Odysei” wywiadów, które Krystyna Lewicka-Ritter przeprowadziła z niezwykle
ciekawymi ludźmi – pasjonatami poświęcającymi swoje życie pracy i służbie dla
regionów, które pokochali.
Książka stanowi swoistą
charakterystykę stanu kultury ludowej w województwie kujawsko-pomorskim.
To prezentacja przede wszystkim
ludzi próbujących ocalić dziedzictwo przodków.
Współczesne opisy i relacje autorka
odnosi do cytatów z dzieł Oskara Kolberga.
Głównymi rozmówcami Krystyny
Lewickiej-Ritter są muzealnicy i etnografowie, niedostrzegani szerzej
specjaliści, ratujący wyjątkowe dziedzictwo kultury ludowej regionu.
Autorka rozmawiała również z artystami,
animatorami i pasjonatami.
Obszar województwa
kujawsko-pomorskiego obejmuje wiele odrębnych krain etnograficznych i
historycznych.
Ta
niezwykła wielokulturowość stanowi największe bogactwo naszego regionu.
Krystyna Lewicka- Ritter opublikowała 37 reportaży
opisujących muzealne ekspozycje oraz stroje ludowe, tradycje, zwyczaje,
obrzędy, dawne zawody i wierzenia naszych przodków.
W tych opisach zaznaczyła odrębność kulturową
każdego z ośmiu subregionów, wskazując na charakterystyczne dla danej kultury
zjawiska, m.in. różnorodność sztuki ludowej, dziedzictwa kulinarnego i gwary.
Tym samym stworzyła regionalną monografię,
prezentującą ciekawe miejsca województwa kujawsko-pomorskiego, ze zbiorami
etnograficznymi, obrazującymi życie mieszkańców polskiej wsi na przełomie XIX i
XX wieku.
W książce swoją wiedzą dzieli się autorka i jej
rozmówcy, którzy otwierali przed nią muzealne, czasami głęboko schowane w
magazynach, niezwykle cenne zbiory.
Autorka spotkała się wielką serdecznością i niezwykłą
sympatią dyrektorów, kierowników, muzealnych kustoszy i pracowników wszystkich
instytucji.
Książka "W Kujawsko-Pomorskiem – z
Oskarem Kolbergiem pod rękę" składa się z dziewięciu rozdziałów:
1. 1 Muzeum Etnograficzne
im. Marii Znamierowskiej- Prüfferowej w
Toruniu
2. 2 Kujawy
3. 3 Ziemia
dobrzyńska
4. 4 Bory
Tucholskie
5. 5 Krajna
6. 6 Ziemia
chełmińska
7. 7 Pałuki
8. 8 Ziemia
michałowska
9. 9 Kociewie
Rozdział
I – „Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej- Prüfferowej w Toruniu” składa się czterech reportaży.
Pierwszy tekst
„Park Etnograficzny w centrum Torunia” zawiera opis znajdującego się w środku
miasta skansenu składającego się z 19 dużych budynków i blisko 30 obiektów
małej architektury.
Muzeum
Etnograficzne powstało w 1959 roku i od lat 60-tych przenoszono tutaj chłopskie
chałupy z całego regionu.
Drugi
tekst „Wystawa Tajemnice codzienności… - bez tajemnic” to opis stałej wystawy
etnograficznej znajdującej się w budynku dawnego Arsenału, który należy do
Muzeum Etnograficznego.
Na
wystawę składa się 1400 eksponatów z 2. połowy XIX wieku i 1. połowy XX wieku.
Trzeci
tekst „Flisacko-rybacki zakątek pamięci” zawiera opis Parku Etnograficznego w
Kaszczorku nad Wisłą, który jest częścią Muzeum Etnograficznego w Toruniu.
W
parku zwiedzać można oryginalne budy rybackie, łodzie i tratwy.
Czwarty
tekst „Patronka toruńskiego muzeum” poświęcony jest osobie profesor Marii
Znamierowskiej- Prüfferowej,
której staraniem w 1959 roku powstało Muzeum Etnograficzne.
Przybyła ona
do Torunia z Wilna w 1945 roku i podjęła pracę naukową na Uniwersytecie
Mikołaja Kopernika.
Rozdział II –
„Kujawy” to najobszerniejsza część książki.
Składa się z
czternastu reportaży.
Pierwszy
tekst „Pracownia Etnograficzna w Dziale Historii – Muzeum Okręgowe im. Leona
Wyczółkowskiego w Bydgoszczy” zawiera opis działalności Pracowni Etnograficznej
bydgoskiego muzeum, która ma swoją siedzibę w przepięknych zabytkowych
spichrzach nad Brdą.
Pracownia
ma swoich zbiorach 3300 zabytkowych obiektów oraz prac współczesnych twórców
ludowych, wśród których wyróżnia się kujawski dywan usypany z piasku przez
Zofię Szmajdę-Mierzwicką, znaną w regionie artystkę ludową.
Drugi tekst „Muzealna apteka Pod Łabędziem”
prezentuje powstałą w 1853 roku bydgoską aptekę, na zapleczu której jej
właściciel otworzył w 2003 roku Muzeum Farmacji.
Obecnie zabytkowa apteka jest własnością Muzeum
Okręgowego w Bydgoszczy.
Trzeci tekst „Bydgoscy regionaliści i kronikarze
kultury ludowej” przedstawia sylwetki pasjonatów chroniących ludowe dziedzictwo
kulturowe.
Autorka wymienia również liczne instytucje i
stowarzyszenia.
Czwarty tekst „Wybitni twórcy urodzeni na kujawskiej
ziemi – Muzeum im. Jana Kasprowicza w Inowrocławiu” – przedstawia działalność
muzeum sięgająca 1931 roku.
Oddziałem inowrocławskiego muzeum jest również Dom
Rodziny Jana Kasprowicza w Szymborzu (dzisiaj to dzielnica Inowrocławia).
Piąty tekst „Kujawy, Kujawy, ziemio ma… - Centrum
Dziedzictwa Kujaw Zachodnich w Łojewie i nie tylko” poświęcony jest powstałej
kilka lat temu instytucji szczycącej się organizowanymi corocznie Międzynarodowymi
Mistrzostwami Polski w Rzeźbieniu w Drewnie.
W Łojewie zwiedzić można Izbę Kujawską oraz Salonik
Stanisława Przybyszewskiego.
Szósty tekst „Przywołówki dyngusowe – Stowarzyszenie
Klub Kawalerów w Szymborzu”, dotyczą znanego już od 1832 roku zwyczaju
wywoływania panien na wydaniu.
Zwyczaj ten cały czas kultywowany, został wpisany na
Krajowa Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego.
Siódmy tekst „Sanktuarium
kujawsko-dobrzyńskiego dziedzictwa – Muzeum Etnograficzne Oddział Muzeum Ziemi
Kujawskiej i Dobrzyńskiej we Włocławku” poświecony jest stałej wystawie
zatytułowanej „Kultura Ludowa Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej”, zorganizowanej w
zabytkowym spichrzu.
Na wystawie można zobaczyć skrzynie
wianne, bogatą kolekcję kujawskich strojów ludowych, wyroby garncarskie i
plecionkarskie, narzędzia gospodarskie i rzemieślnicze, podwieszane pająki,
papierowe firanki, przedmioty codziennego użytku.
Ósmy tekst „Chodzenie z kozą na
Kujawach” prezentuje zgromadzone na wystawie w Muzeum Etnograficznym we
Włocławku maszkary zapustne związane ze świętowaniem ostatnich dni karnawału.
Do dzisiaj w okresie od tłustego
czwartku do wtorku przed Popielcem, w wielu kujawskich wsiach nadal można
spotkać kolorowe, wesołe grupy zapustnych kolędników, przemierzających z muzyką
i śpiewem wiejskie ścieżki.
Dziewiąty tekst „Madonna Skępska –
Pani Mazowsza i Kujaw” prezentuje zgromadzone na wystawie w Muzeum
Etnograficznym we Włocławku rzeźby Matki Bożej Skępskiej.
Obecnie w muzeum znajduje się około
100 rzeźb Matki Boskiej Skępskiej, pochodzących z XVIII, XIX i XX wieku.
Dziesiąty tekst „Inny świat
Stanisława Zagajewskiego” to prezentacja sylwetki wybitnego rzeźbiarza
tworzącego sztukę nieprofesjonalną, który we Włocławku znalazł swoje miejsce na
ziemi.
Parał się rzeźbą ceramiczną, której
owocami były gliniane zwierzątka i ptaszki, rzeźby Chrystusa Frasobliwego,
Piety, ołtarze, pawie przyozdobione kolorowymi bukiecikami z koralików.
Jedenasty tekst „Perła w koronie,
brylantowym lśniąca blaskiem – Kujawsko-Dobrzyński Park Etnograficzny w Kłóbce
Oddział Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzyńskiej we Włocławku”, poświęcony jest
ekspozycji zorganizowanej w odrestaurowanym w latach 2012-2014 dworze rodu
Orpiszewskich, który otacza dostojny park.
Ale znajdują się tu również skarby
kultury ludowej takie jak: kujawska
zagroda bogatego gospodarza, zagroda kujawska z chałupą, kuźnia, wiatrak
koźlak, studnia z żurawiem, stodoła, spichlerz, obora, kórnik, rekonstrukcja
budynku czterooddziałowej szkoły powszechnej, żydowska przydrożna karczma,
drewniany kościółek, zagroda dobrzyńska, wozownia, stajnia, kierat.
Dwunasty tekst „ Kujawski strój
ludowy - zgodnie z tradycją, na straży
etnograficznej wiarygodności” poświęcony jest chłopskiej odzieży kujawskiej,
która przez Oskara Kolberga opisywana była jako dość kosztowna.
Autorka opisuje bardzo bogatą
kolekcję strojów kujawskich znajdująca się w Muzeum Etnograficznym we
Włocławku, w skład której wchodzą ukochane przez Kujawianki chusty tureckie,
tzw. mazanichy, których cena dorównywała wartości mlecznej krowy.
Trzynasty tekst „Sztuka ludowego
krawiectwa” zawiera wywiady autorki z mistrzami krawieckimi, znającym tajniki
ludowego krawiectwa.
Poza tym kustosz Dorota Kalinowska z
Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzyńskiej odkrywa przed czytelnikami wiedzę na
temat haftu kujawskiego.
Czternasty tekst „Kujawskie
smakowitości i pyszności” poświęcony jest kulinarnemu dziedzictwu Kujaw, które
kultywują dziś koła gospodyń wiejskich.
Potrawy kujawskie zajmują ważne
miejsce na liście produktów tradycyjnych
publikowanej na stronie Ministerstwa Rolnictwa i Wsi.
Rozdział III – „Ziemia dobrzyńska”
składa się z pięciu reportaży.
Tekst pierwszy „O tym, jak to nie
tylko w maglu bywało – Muzeum Ziemi Dobrzyńskiej w Rypinie” zawiera opis działalności
i wystaw placówki.
Wielką zasługą zmarłego niedawno
dyrektora muzeum Aleksandra Błachowskiego
była rekonstrukcja ludowego stroju dobrzyńskiego.
Tekst drugi „O, Wesele! O, nasza! –
Obrzędy i zwyczaje” poświęcony jest zorganizowanej przez Muzeum Ziemi
Dobrzyńskiej w Rypinie hucznej rekonstrukcji wesela dobrzyńskiego w lipcu 2019
roku we wsi Charszewo w gminie Rogowo.
W wydarzeniu wzięło udział ponad
1000 mieszkańców podrypińskich miejscowości i gości z całej Polski.
Tekst trzeci „Ostatnie pożegnanie –
zgodnie z dobrzyńskim zwyczajem” poświęcony jest zwyczajom pogrzebowym kultywowanym
na ziemi dobrzyńskiej w tradycyjnej formie jeszcze w połowie XX wieku.
Rekonstrukcja pogrzebu dobrzyńskiego
została zrekonstruowana we wsi Wlęcz przez Stowarzyszenie „Czyż-nie” we
współpracy z Muzeum w Rypinie i utrwalona w postaci filmu dokumentalnego.
Czwarty tekst „Rypińskie cmentarze i
kościoły – pełne śladów historii” jest zapisem z odwiedzin na miejscowych
cmentarzach parafialnym i ewangelickim, na kwartale prawosławnym, oraz przy
Lapidarium Żydowskim.
Jest to okazja do przypomnienia
trudnej historii miasta i regionu.
Piąty tekst „Opowieść o znamienitym pośle,
husarzu, rycerzu i kawalerze dobrzyńskim” to humorystyczne przybliżenie osoby
Andrzeja Szalkowskiego, dyrektora Muzeum Ziemi Dobrzyńskiej w Rypinie, pasjonata
i regionalisty.
Jest on również rycerzem Chorągwi
Husarskiej Województwa Kujawsko-Pomorskiego.
Rozdział IV – „Bory Tucholskie”
składa się z trzech reportaży.
Tekst pierwszy „Pośród borowiackiego
dziedzictwa – Muzeum Borów Tucholskich w Tucholi” opowiada o muzeum które od
1980 roku działa w jednym z tucholskich zabytkowych spichrzów z przełomu XIX i
XX wieku.
Znajdują się tu liczne wystawy
poświęcone twórcom ludowym z Borów Tucholskich, wśród których prym wiodą
hafciarki.
Haft borowiacki charakteryzuje się
barwami brązu w różnych odcieniach oraz kolorem złotożółtym.
Tekst drugi „Opowieści Marii Ollick
– borowiackiego Kolberga w spódnicy”, poświęcony jest działaczce Borowiackiego
Towarzystwa Kulturalnego, która propaguje wszędzie gdzie to możliwe kulturę
ludową Borowiaków Tucholskich.
Już od lat 60. XX wieku poszukuje i
odtwarza ludowe tradycje w Tucholi.
Tekst trzeci „Zygmunt Kędzierski – borowiacki
artysta… frasobliwy” opowiada o znanym malarzu na szkle i rzeźbiarzu ludowym,
związanym z Borami Tucholskimi.
Tematyka jego prac to wizerunki
Matki Boskiej, Chrystusa i świętych.
Ponad 500 jego dzieł znajduje się w
polskich i zagranicznych muzeach.
Rozdział V – „Krajna” składa się z
dwóch reportaży.
Tekst pierwszy „Ocalić od
zapomnienia wszystko, co możliwe – Muzeum Ziemi Krajeńskiej w Nakle nad
Notecią” poświęcony jest placówce, której wielkim sukcesem stało się
odtworzenie w 2013 roku XIX-wiecznego ludowego stroju krajeńskiego.
Krajna zmaga się z problemem szybko
zanikającego lokalnego dziedzictwa, które z tym większym zaangażowaniem starają
się ocalić muzealnicy i etnografowie.
Drugi tekst „Trzeba obudzić Krajnę
wśród wiernych byszewskiego sanktuarium” dotyczy sanktuarium Matki Boskiej
nazywanej Królową Krajny.
Cudowny obraz Byszewskiej Madonny z
Dzieciątkiem pływający na tafli jeziora Święte jest od XIII wieku symbolem
Krajny.
Rodział VI – „Ziemia chełmińska”
składa się z dwóch reportaży.
Tekst pierwszy „Nie tylko Walentynki
Chełminskie sławią region – Muzeum Ziemi Chełmińskiej w Chełmnie” nawiązuje do
legendy św. Walentego , którą współcześnie wskrzesiła kustosz Anna
Grzeszna-Kozikowska z chełmińskiego muzeum.
Polecić można zorganizowaną w muzeum
stałą wystawę „Życie i działalność prof. Ludwika Rydygiera”, światowej sławy chirurga
pochodzącego z ziemi chełmińskiej i związanego również z Chełmnem.
Drugi tekst „W oczekiwaniu na stałą
wystawę etnograficzną – Muzeum im. ks. dr. Władysława Łęgi w Grudziądzu”
przybliża postać patrona placówki.
Prezentuje też działalność Działu
Etnograficznego Muzeum w Grudziądzu.
Rozdział VII – „Pałuki” składa się z
dwóch reportaży.
Pierwszy tekst „ He?! Co tam u wos
na Pałukach? – Muzeum Ziemi Pałuckiej w Żninie” prezentuje działalność i
wystawy żnińskiego muzeum, wśród których wyróżnia się bardzo interesująca
ekspozycja „Historia Żnińskiego Drukarstwa”, dokumentująca pracę przedwojennych
wydawców Leona, Anny i Alfreda Krzyckich.
To w wydawnictwie Krzyckich do 1939
roku drukowano dwutygodnik „Moja Przyjaciółka” w nakładzie 250 tysięcy
egzemplarzy, sprzedawanych w całej
Polsce.
Drugi tekst „Klara Prillowa –
pałucka siłaczka” poświęcony jest żyjącej w latach 1907-1991 mieszkance Kcyni,
która tworzyła i chroniła pałuckie dziedzictwo kulturowe.
Odwiedzała po wsiach ludowych
muzykantów i twórców, zapisując słowa i nuty śpiewanych przez nich pieśni, co
zaowocowało utworzeniem w Kcyni w 1956 roku Zespołu Regionalnego „Pałuki”.
Rozdział VIII – „Ziemia michałowska”
składa się z dwóch reportaży.
Pierwszy tekst „Na ziemi
michałowskiej etnograficznie i ekologicznie! Muzeum w Brodnicy” przedstawia
działalność placówki mającej swoje oddziały w XIV-wiecznym Zamku Krzyżackim, w
Bramie Chełmińskiej i w renesansowym spichlerzu z XVII wieku.
W muzeum stworzono dwie stałe
wystawy służące edukacji ekologicznej, jedną poświęconą pięknemu światu
przyrody, drugą przedstawiającą degradację środowiska naturalnego.
Drugi tekst „Wspomienia…
Wspomnienia… Wspomnienia… - Izba Dziedzictwa Kulturowego im. ppłk. pilota Jana
Zumbacha w Bobrowie” poświęcony jest osobie pilota Dywizjonu 303 wsławionego
bohaterstwem w czasie Bitwy o Anglię.
Izba jest owocem zaangażowania
członków Stowarzyszenia „Aktywna Gmina”
z Bobrowa.
Rozdział IX – „Kociewie” składa się
z czterech reportaży.
Pierwszy tekst „Integrująca rola
kociewskiej kultury – Izba Regionalna Ziemi Świeckiej Ośrodka Kultury, Sportu i
Rekreacji w Świeciu” przedstawia wystawę etnograficzną, na której wyeksponowano
kilkadziesiąt eksponatów z regionu świeckiego, stanowiącego południową część
Kociewia.
Na wystawie znajduje się
zrekonstruowany współcześnie ludowy świetlicowy strój kociewski.
Drugi tekst „Kociewskie jeście i
plachandry w Jeżewie – Gminne Koło Gospodyń Wiejskich w Jeżewie” poświęcony jest tradycjom kulinarnym i
potrawom Kociewia.
Słowo jeście oznacza jedzenie, słowo
plachandry oznacza ploteczki.
Trzeci tekst „Mirka Gołyska –
Kociewianka, co Gwizduna obudziła” poświęcony jest wielkiej pasjonatce
kociewskich tradycji, przewodniczącej Koła Gospodyń Wiejskich w Belnie, w
gminie Jeżewo.
Przyczyniła się ona do odrodzenia
dawnego zwyczaju Gwizdunów, czyli przemarszu korowodu przebierańców, chodzących
po wsiach kociewskich w okresie adwentu.
Czwarty tekst „Kociewska kultura
wraca… pod strzechy” jest wywiadem przeprowadzonym z dr hab. Maria
Pająkowską-Kensik, profesorem Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy.
Jest ona badaczką gwary i wybitną
znawczynią kultury Kociewia, organizatorką Kongresów Kociewskich oraz
Plachandrów Kociewskich, którym towarzyszą dyskusje kociewskich działaczy
kultury, prelekcje, wystawy i występy artystyczne zespołów folklorystycznych.
Bardzo polecam lekturę książki „W Kujawsko-Pomorskiem – z Oskarem Kolbergiem
pod rękę".
Książka zawiera mnóstwo zdjęć
reporterskich przedstawiających wystawy etnograficzne, zabytki
architektoniczne, zabytki kultury materialnej, stroje mieszkańców wsi, wnętrza
chłopskich chat, narzędzia wykorzystywane w gospodarstwach, ludowe rzeźby i
obrazy, oraz fotografie współczesnych imprez folklorystycznych.
Książka jest napisana bardzo
pięknym, żywym językiem, okraszonym przykładami gwary.
Reportaże powstały w wyniku spotkań
i rozmów z muzealnikami, etnografami, pasjonatami kultury ludowej.
Teksty emanują ich energią i
zaangażowaniem.
Ich opowieści są bardzo ciekawe i
wciągające.
Książka to niezwykły przewodnik po
kujawsko-pomorskich muzeach etnograficznych, regionalnych izbach pamięci, po
strojach ludowych, potrawach, zwyczajach i obrzędach, po ludowej twórczości
artystycznej.
Jej przesłaniem jest uznanie i
docenienie pasji i zaangażowania lokalnych strażników kulturalnego dziedzictwa
kujawsko-pomorskiej wsi.
Był to kolejny odcinek cyklu
„Biblioteka Kujaw i Pomorza”, w którym prezentuję najciekawsze książki związane
z naszym regionem.
Wszystkie one są dostępne w Dziale
Informacyjno-Bibliograficznym Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu przy ul.
Słowackiego 8.
Dziękuję za uwagę i pozdrawiam
serdecznie.
