środa, 6 maja 2026

Dawny Gdańsk w rycinach z kolekcji pastora Johanna Jacoba Haselaua

 

rysunek otwartej książki
Teresa Tylicka, Jacek Tylicki

Dawny Gdańsk w rycinach z kolekcji pastora Johanna Jacoba Haselaua 

Wydawca: Muzeum Narodowe w Gdańsku

Gdańsk 2022

Sygnatura SIRr VIb/5-20




Urodzony w 1736 roku Gdańsku pastor Johann Jacob Haselau przybył do Torunia w 1763 r., w wieku 27 lat, by pełnić obowiązki duszpasterskie w głównym zborze ewangelickim na Starym Mieście (obecnie kościół pw. Ducha Świętego). 

W grodzie Kopernika osiadł na stałe, jednak do końca życia zachował sentyment do swego rodzinnego miasta.

Jako bibliofil i kolekcjoner zgromadził ogromny księgozbiór, a także cenny zbiór map, rycin i rysunków.

Ze szczególnym upodobaniem gromadził związane z Gdańskiem plany, panoramy i weduty.

Stały się one częścią cennej kolekcji zachowanej obecnie w Państwowym Archiwum w Toruniu w postaci 4-tomowego atlasu topograficznego.

Ważną część kolekcji stanowi cykl 50 akwafort z widokami Gdańska, wydanych w latach 1761-1765, rytowanych przez Matthaeusa Deischa według rysunków Friedricha Lohrmanna.

Prezentowane opracowanie stanowi szkic tła historycznego do zbioru gedanensiów z atlasu pastora, wyjaśnia zawarte w jego rękopiśmiennych komentarzach informacje oraz kataloguje ów zestaw.

Książka jest kontynuacją wcześniejszej publikacji autorstwa Teresy i Jacka Tylickich, pt.  „Thorunensia i inne rysunki z XVIII-wiecznej kolekcji pastora Jana Jakuba Haselaua”.