Tuchola - Od pradziejów do współczesności

 

Tuchola
Od pradziejów do współczesności

Praca zbiorowa pod redakcją:
Włodzimierz Jastrzębski,
Jerzy Szwankowski

Wydawca:
Przedsiębiorstwo Marketingowe LOGO
Miejska Biblioteka Publiczna w Tucholi

Bydgoszcz - Tuchola 2010

Sygnatura SIRr VIII/Tu-11

Polecamy monumentalne naukowe opracowanie historii Tucholi.

Autorami tekstów są naukowcy związani z Uniwersytetem Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, Uniwersytetem Mikołaja Kopernika w Toruniu i Akademią Pomorską
w Słupsku.

Okazją do wydania monografii była 725 rocznica pierwszej udokumentowanej wzmianki o Tucholi.

W 1287 roku arcybiskup Jakub Świnka dokonał konsekracji tutejszego kościoła parafialnego.

Dzieje Tucholi podzielono chronologicznie na osiem części:

1. prof. dr hab Jacek Woźny - Tuchola i okolice w najdawniejszych czasach
2. prof. dr hab Maksymilian Grzegorz - Tuchola i ziemia tucholska na tle polskiego średniowiecza
3. prof. dr hab Andrzej Groth - W czasach rzeczypospolitej (1466-1772) i początki pruskiego panowania (1772-1815)
4. dr Jerzy Szwankowski - Tuchola w latach 1815-1920
5. prof. dr hab Zdzisław Biegański - Tuchola w latach Drugiej Rzeczypospolitej (1920-1939)
6. prof. dr hab Włodzimierz Jastrzębski - Tuchola w latach 1939-1945
7. dr Tomasz Kawski - Tuchola i okolice w latach 1945-1989
8. prof. dr hab Jacek Knopek - Tuchola w Trzeciej Rzeczypospolitej

Irena Matuszkiewicz - Przebudzenie

 

Irena Matuszkiewicz

Przebudzenie

Wydawnictwo Prószyński i S-ka

Warszawa 2008

Sygnatura SIRr W/INNE/Mat60

W Informatorium uruchomiliśmy Mini-Wypożyczalnię Beletrystyki Regionalnej „Żółty Regał”.  Jest to specjalny dział z powieściami, których fabuła została osadzona w województwie kujawsko-pomorskim. Oferujemy kryminały, romanse, powieści obyczajowe, powieści historyczne i powieści młodzieżowe. Mini-Wypożyczalni towarzyszy również profil @zoltyregal na Instagramie.

Irena Matuszkiewicz jest włocławianką.

Ukończyła filologię polską na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu oraz dziennikarskie studia podyplomowe na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Wiele lat pracowała jako dziennikarka w Tygodniku Regionalnym „Kujawy”.

Obecnie zajmuje się pisarstwem.

W Książnicy posiadamy bardzo wiele jej książek:

1 – Agencja złamanych serc / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Prószyński i S-ka 2000.
2 – Apetyt na kwaśne winogrona / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Wydawnictwo „Nasza Księgarnia” 2009.
3 – Czarna wdowa atakuje / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : W.A.B. 2009.
4 – Dziewczyny do wynajęcia / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Prószyński i S-ka 2003.
5 – Gry nie tylko miłosne / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Prószyński i S-ka SA 2002.
6 – Kochaj mnie! / na podst. scen. Atheny Sawidis i Grzegorza Siedleckiego napisała Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Prószyński i S-ka 2003.
7 – Modliszka / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Prószyński Media 2012.
8 – Nie zabijać pająków / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Wydawnictwo W.A.B. 2007.
9 – Odkurzanie firmamentu / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : MG cop. 2009.
10 – Opowieści wigilijne / Janusz L. Wiśniewski, Monika Szwaja, Dominika Stec, Izabela Sowa, Olga Saska, Maciej Przepiera, Ewa Ostrowska, Zofia Mossakowska, Iwona Menzel, Irena Matuszkiewicz, Manula Kalicka, Marek Harny, Irek Grin, Grażyna Bąkiewicz. – Warszawa : Prószyński i S-ka copyright © 2005.
11 – Ostatni sprawiedliwy / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Wydawnictwo W.A.B. 2011.
12 – Przebudzenie / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Prószyński Media Sp. z o.o. 2008.
13 – Przeklęte, zaklęte / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Prószyński i S-ka copyright © 2007.
14 – Przerwana podróż / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Prószyński Media 2014.
15 – Salonowe życie / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Prószyński i S-ka cop. 2004.
16 – Seryjny narzeczony / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Wydawnictwo W.A.B. 2006.
17 – Szepty / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Prószyński Media 2011.
18 – Zjazd rodzinny / Irena Matuszkiewicz. – Warszawa : Prószyński i S-ka – Prószyński Media Sp. z o.o. 2015.

Książka przebudzenie "Przebudzenie" to powieść obyczajowa, w której prawda przeplata się z fikcja.

Bohaterka powieści - Jadwiga, jest wzorowana na losach autentycznej postaci.

Nie odnosi się to już do jej rodziny, przyjaciółek i koleżanek.

W powieści oddano realistycznie klimat miasta Tuchola, gdzie bohaterka spędziła dzieciństwo i młodość.

Adam Węsierski - Powiatowy Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w Tucholi 1945-1954 : powstanie, struktura, kadry. T. 1

 

Adam Węsierski

Powiatowy Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w Tucholi 1945-1954
powstanie, struktura, kadry
T. 1

Wydawca: Machina Druku

Toruń 2018

Sygnatura SIRr VIII/Tu-14

Adam Węsierski jest cenionym badaczem dziejów Borów Tucholskich, którym poświecił ponad 30 książek oraz przeszło 200 artykułów.

Jego najnowsze badania odkrywają historię żołnierzy niezłomnych, sieci agenturalnej reżimu komunistycznego, terroru stalinowskiego na terenie powiatu tucholskiego.

Monografia poświęcona tucholskiej bezpiece z lat 1945-1954 oparta jest na obszernej kwerendzie archiwalnej w Instytucie Pamięci Narodowej oraz na relacjach świadków.

Tom I otwierający cykl przedstawia kadrę Urzędu Bezpieczeństwa.

Nie są to suche biogramy ubeków.

Autor sięga po wzięte z życia wydarzenia, kompromitujące szczegóły i groteskowe opowieści odsłaniające działalność funkcjonariuszy UB.

Przede wszystkim z lektury książki przebija się obraz bezlitosnego terroru i patologicznego bezprawia.

Tom I książki "Powiatowy Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w Tucholi 1945-1954" dzieli się na dwie części.

Rozdział I - Powstanie, struktura organizacyjna, kadry

1 Spojrzenie na zagadnienia demograficzne, terytorialne, administracyjne, gospodarcze i polityczne powiatu tucholskiego

2 Powstanie Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Tucholi

3 Struktura organizacyjno-kadrowa w latach 1945-1948

4 Przekształcenia organizacyjne tucholskiej bezpieki w latach 1949-1954

5 Fluktuacja kadr w PUBP w Tucholi

Rozdział II - Kadra PUBP w Tucholi w latach 1945-1954

1 Szefowie urzędu

2 Zastępcy

3 Kariery pozostałych funkcjonariuszy i pracowników PUBP w Tucholi

Adam Węsierski - Manifestacje patriotyczne mieszkańców powiatu tucholskiego z okazji odzyskania niepodległości

 

Adam Węsierski

Manifestacje patriotyczne mieszkańców powiatu tucholskiego z okazji odzyskania niepodległości

Wydawca: Machina Druku

Toruń 2018

Sygnatura SIRr VIb/7-60

Adam Węsierski jest cenionym badaczem dziejów Borów Tucholskich, którym poświecił ponad 40 książek oraz przeszło 200 artykułów.

Najnowsza monografia upamiętnia tucholskie manifestacje i obchody organizowane w rocznicę odzyskania niepodległości przez Polskę 11 listopada 1918 roku.

W stolicy Borów Tucholskich  po raz pierwszy obchody Święta Niepodległości zorganizowano w 1926 roku.

Autor szczegółowo opisuje przebieg często wielodniowych obchodów, manifestacji, wystąpień miejscowych działaczy, mszy św. , patriotyczne pieśni, marsze., koncerty, odznaczenia dla zasłużonych, zbiórki pieniężne.

Oprócz uroczystości w Tucholi zostały opisane też manifestacje patriotyczne w innych miejscowościach powiatu: Bysław, Cekcyn, Iwiec, Ostrowo, M. i W. Klonia, Gostycyn, Wielki Mędromierz, Pruszcz, Biała, Rzepiczna, Lubocienie, Polskie Okoniny, Rosochatka, Śliwiczki, Lisiny, Niemieckie Okoniny, Trzebciny, M. Gacna, Lińsk, Śliwice.

Książek kończy rozdział poświęcony uroczystością upamiętniający 100-lecie odzyskania niepodległości 11 listopada 2018 roku.

Adam Węsierski - Szkice z dziejów Tucholi i powiatu / Studia z dziejów Tucholi i powiatu

 

Adam Węsierski

Szkice z dziejów Tucholi i powiatu
Studia z dziejów Tucholi i powiatu

Tom I - VI

Bydgoszcz - Toruń

2013- 2019

Sygnatura SIRr  VIII/Tu-12

Adam Węsierski jest cenionym badaczem dziejów Borów Tucholskich, którym poświecił ponad 40 książek oraz przeszło 200 artykułów.

Na szczególne wyróżnienie zasługuje wielotomowy cykl jego autorstwa "Szkice z dziejów Tucholi i powiatu" i "Studia z dziejów Tucholi i powiatu".

Tom I - Szkice z dziejów Tucholi i powiatu w dwudziestoleciu międzywojennym

Rozdział I - Rola towarzystwa Gimnastycznego "Sokół" na terenie powiatu tucholskiego w latach 1920-1939

Rozdział II - Duchowieństwo katolickie powiatu tucholskiego w obchodach 3 Maja w dwudziestoleciu międzywojennym

Rozdział III - Ksiądz Konstantyn Franciszek Krefft - budowniczy kościoła pw. Bożego Ciała w Tucholi

Rozdział IV - Zarys dziejów Chóru Kościelnego w Tucholi w latach 1931-1939

Rozdział V - Stowarzyszenia religijne działające w ramach Akcji Katolickiej na terenie Tucholi w latach 1930-1939

Tom II -  Szkice z dziejów Tucholi i powiatu w dwudziestoleciu międzywojennym

Rozdział I - Powiat tucholski w latach 1920-1939 w statystyce

Rozdział II - Organizacja Starostwa Powiatowego w Tucholi w dwudziestoleciu międzywojennym

Rozdział III - Przemysł tartaczny w powiecie tucholskim w dwudziestoleciu międzywojennym

Rozdział IV - Polskie szkolnictwo powszechne na terenie powiatu tucholskiego w latach 1926-1939

Rozdział V - Stowarzyszenie Pań Miłosierdzia św. Wincentego à Paulo w Tucholi w latach 1925-1939

Tom III - Szkice z dziejów Tucholi i powiatu

Rozdział I - Powiat tucholski w statystyce na tle powiatów ościennych

Rozdział II - Ksiądz proboszcz Konstantyn Krefft kontra starosta Jerzy Hryniewski

Rozdział III - Prasa na terenie powiatu tucholskiego w latach 30. XX w.

Rozdział IV - Bezrobocie w powiecie tucholskim w dwudziestoleciu międzywojennym

Rozdział V - Ochrona zdrowia w powiecie tucholskim w dwudziestoleciu międzywojennym

Rozdział VI - Organizacja i funkcjonowanie Starostwa Powiatowego w Tucholi w latach 1945-1949

Rozdział VII - Kultura w gminie Śliwice na przestrzeni dziejów

Tom IV - Studia z dziejów Tucholi i powiatu

Rozdział I - Ksiądz proboszcz Erhard Paweł Staniszewski. Przyczynek do dziejów parafii św. Katarzyny w Śliwicach w latach 1935-1997

Rozdział II - Bezpieczeństwo i porządek publiczny w powiecie tucholskim w latach 1920-1939

Rozdział III - Przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu na terenie powiatu tucholskiego w dwudziestoleciu międzywojennym

Rozdział IV - Zakłady stolarskie w powiecie tucholskim na tle województwa pomorskiego w latach 1920-1939

Tom V - Studia z dziejów Tucholi i powiatu

Rozdział I - Emigracja z parafii św. Katarzyny w Śliwicach w czasach zaboru pruskiego

Rozdział II - Stronnictwo Narodowe w powiecie tucholskim w latach 1920-1935

Rozdział III - Stowarzyszenie Łowieckie "Kotlina" w Śliwicach

Rozdział IV - Zarys dziejów Domu Dziecka w Tucholi w latach 1945-2015

Tom VI - Studia z dziejów Tucholi i Powiatu

Rozdział I - Działalność opiekuńczo-wychowawcza księdza Stanisława Sychowskiego nad wychodźstwem

Rozdział II - Emigracja z powiatu tucholskiego w dwudziestoleciu międzywojennym

Rozdział III - Aktywność endecji w powiecie tucholskim w latach 1936-1939

Rozdział IV - Manifestacje patriotyczne z okazji wyzwolenia Tucholi i powiatu w 1920 r.

Rozdział V - Starostowie powiatu tucholskiego w dwudziestoleciu międzywojennym

Zapiski Tucholskie

 

Zapiski Tucholskie

2005-2013

Borowiackie Towarzystwo Kultury
w Tucholi
Miejska Biblioteka Publiczna
w Tucholi

"Zapiski Tucholskie" zaczęły się ukazywać w 2005 roku.

Nawiązywały one do tradycji wydawniczych Borowiackiego Towarzystwa Kultury, które wiele lat wydawało "Tucholanina".

Redaktorem "Zapisków Tucholskich" została Maria Ollick - prezes Borowiackiego Towarzystwa Kultury w Tucholi.

Autorem charakterystycznej okładki był Bogdan Zieliński.

"Zapiski Tucholskie" ukazywały się z podtytułem "rocznik społeczno-kulturalny".

Czasopismo w założeniu miało w przystępnej formie prezentować historię regionu, kulturę duchową i materialną, twórczość artystyczną profesjonalną, amatorską i ludową.

Na łamach "Zapisków Tucholskich" publikowano:

• artykuły i referaty
• materiały źródłowe
• sprawozdania, doniesienia i komunikaty
• poezje
• legendy
• wspomnienia
• nekrologi

W 2013 roku ukazał się specjalny numer "Zapisków Tucholskich" poświęcony tradycjom kształcenia nauczycieli w Tucholi.

Do tej tej pory wydano siedem numerów Zapisków.

Dla ludzi, dla miasta i regionu : Borowiackie Towarzystwo Kultury w Tucholi 1963-2013

 

Hanna Glama
Maria Olick
Joanna Edwarczyk

Dla ludzi, dla miasta i regionu
Borowiackie Towarzystwo Kultury w Tucholi
1963-2013

Wydawca: MEANDER

Tuchola 2013

Sygnatura SIRr XXIXa/45

Książka została wydana z okazji 50-tej rocznicy utworzenia Borowiackiego Towarzystwa Kultury w Tucholi.

Wydawnictwo okolicznościowe poświęcone jest historii Borowiackiego Towarzystwa Kultury, jego działalności wydawniczej oraz działaniom na polu edukacji regionalnej.

Publikacja składa się z trzech tekstów:

• Hanna Glama, Maria Olick - Borowiackie Towarzystwo Kultury w Tucholi w życiu społeczności lokalnej 1963-2013
• Joanna Edwarczyk - Działalność czasopiśmiennicza Borowiackiego Towarzystwa Kultury
• Maria Olick - By Mała Ojczyzna nie była pustosłowiem. Rola Borowiackiego Towarzystwa Kultury w Tucholi w edukacji regionalnej lokalnego społeczeństwa

Borowiackie Towarzystwo Kultury położyło wielkie zasługi dla rozpropagowania haftu kaszubskiego w jego odmianie tucholskiej i borowiackiej.

Organizuje się kursy haftu, konkursy hafciarskie, kluby hafciarek.

Wśród wielu form działalności Towarzystwa wyróżnić należy organizację Wystaw Sztuki Ludowej i towarzyszące im Biesiady Twórców.

Osiągnięciem Towarzystwa było również powołanie tucholskiego kabaretu "Zajączek".

Za sprawą Borowiackiego Towarzystwa Kultury w Tucholi są organizowane konkursy fotograficzne.

Towarzystwo jest też pomysłodawcą tucholskich plenerów artystycznych.

Członkowie Towarzystwa organizują również święto patronki Tucholi - św. Małgorzaty.

Borowiackie Towarzystwo Kultury wydawało i wydaje szereg periodyków i jednodniówek.

Wśród nich są:

• Tucholanin
• Borowiackie Wieści
• Zapiski Tucholskie
• Posłaniec świętej Małgorzaty
• Na bulwy czas

W końcu członkowie Towarzystwa prowadzą warsztaty dla nauczycieli i zajęcia dla uczniów poświęcone kulturowemu dziedzictwu Borów Tucholskich.

Współpracują w tym względzie ze szkołami, przedszkolami, muzeum, biblioteką i domem kultury.

Józef Basta - Tuchola i... Basta

 

Józef Basta

Tuchola i... Basta

Polskie Wydawnictwa Reklamowe

Tuchola 2014

SIRr VIII/Tu-13

Album został wydany z inicjatywy burmistrza Tucholi Tadeusza Kowalskiego na zlecenie Miejskiej Biblioteki Publicznej w Tucholi.

Józef Basta jest znanym tucholskim fotografikiem.

Od kilkudziesięciu lat dokumentuje życie miasta, jego mieszkańców, zabytki i krajobrazy.

W Książnicy Kopernikańskiej dostępnych jest kilka jego albumów.

• 50 lat obchodów Dni Borów Tucholskich : "Przyjeżdżajcie! Las was powita"/ [zespół red. Elżbieta Bukowska et al. ; zdjęcia i dokumenty archiwalne ze zbiorów Józefa Basty et al.]. - Tuchola : Miejska Biblioteka Publiczna ; Bydgoszcz : Przedsiębiorstwo Marketingowe Logo, 2009.
• Sztuka ludowa w Borach Tucholskich / Wanda Szkulmowska ; [fot. Józef Basta et al. ; tł. na j. niem. Jan Szkulmowski]. - Wyd. 3, zm. - [Toruń] : Polskie Wydawnictwa Reklamowe, Tuchola ; Towarzystwo Rozwoju Regionalnego "Promocja Borów Tucholskich", 2007.
• Tuchola i... Basta / Józef Basta ; [tekst Krystyna Osowicka ; tł. na jęz. niem. Marcin Basta, tł. na jęz. ang. Paweł Pilarski]. - Tuchola : na zlec. Miejska Biblioteka Publiczna ; [Toruń] : Polskie Wydawnictwa Reklamowe, [2014].
• Zabytki architektury i budownictwa Ziemi Tucholskiej / Józef Basta [fot.] ; Jerzy Szwankowski [przedm.]. - Tuchola : na zlec. Miejskiej Biblioteki Publicznej ; Bydgoszcz : Przedsiębiorstwo Marketingowe "Logo", 2006.

Album honorujący postać tucholskiego fotografa zaczyna się od kilku słów wstępu autorstwa Krystyny Osowickiej poświęconych biografii Józefa Basty oraz jego fotograficznej pasji.

Józef Basta przez 12 lat pełnił funkcję Naczelnika Miasta i Gminy Tuchola.

Od przejścia na emeryturę 25 lat temu oddał się całkowicie fotografii.

Ma na swoim koncie fotografie robione z pokłady helikoptera czy z wysięgnika wozu strażackiego.

Ma na swoim koncie wiele wystaw i nagród w konkursach fotograficznych.

Jego zdjęcia wykorzystane zostały w kilkudziesięciu publikacjach poświęconych  Tucholi.

Słownik historyczno - geograficzny komturstwa tucholskiego w średniowieczu

 

Słownik historyczno - geograficzny komturstwa tucholskiego w średniowieczu

Maksymilian Grzegorz

Wydawca:
Starostwo Powiatowe w Tucholi
Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy

Tuchola - Bydgoszcz 2010

Sygnatura SIRr XXVIII/40

Profesor Maksymilian Grzegorz jest uznanym badaczem dziejów państwa krzyżackiego.
Opublikował łącznie 230 książek, artykułów, recenzji, wydawnictw źródłowych oraz artykułów popularnonaukowych.

Słownik zawiera 118 haseł osadniczych.

Znajdziemy w nim cenne informacje na temat poszczególnych wsi i miast:
- rodzaj osady, jej przynależność polityczna, administracyjna, kościelna
- granice osady i znajdujące się na jej terenie obiekty fizjograficzne i komunikacyjne
- własność osady, jej obszar, zaludnienie, podział społeczny i zawodowy mieszkańców
- dwory, folwarki, młyny, karczmy, klasztory
- prawo lokacyjne, sołtys, wójt, rada miejska, ława miejska, targi
- kościoły, kaplice, parafie, plebani, proboszczowie
- historia osady, klęski elementarne, zniszczenia wojenne,
- sławne osobistości
- zabytki architektury
- źródła historyczne i literatura historyczna

Opracowanie uzupełnia mapa sieci osadniczej komturstwa tucholskiego.