poniedziałek, 12 października 2026

Radzim 1939

 

rysunek otwartej książki
Izabela Mazanowska

Radzim 1939 : zbrodnie w obozie Selbstschutz Westpreussen

Wydawca: Instytut Pamięci Narodowej. Oddział w Gdańsku

Gdańsk-Warszawa 2022

Sygnatura SIRr VIb/8-95





Książka przedstawia historię jednego z obozów, gdzie w 1939 r. eksterminowano Polaków. 

Monografia ukazuje metody działania Selbstschutzu, a także – dzięki wykorzystaniu materiałów z niemieckich archiwów – zawiera charakterystykę sprawców zbrodni. 

Ponadto autorka stworzyła imienną listę ofiar.

Obóz w Radzimiu był miejscem, w którym gromadzono i przetrzymywano więźniów - Polaków oraz Żydów, mieszkańców powiatów sępoleńskiego, chojnickiego i tucholskiego.

W okresie od września do początku grudnia 1939 r. na terenie majątku Radzim i w jego okolicach rozstrzelano lub zamordowano w inny sposób (np. przy użyciu narzędzi) co najmniej 109 osób.

Z obozem są związane również takie miejsca kaźni jak majątek Komierowo i Rudzki Most koło Tucholi.

Ze względu na krótki okres swojego istnienia obóz jest mało znany poza powiatami, z których pochodziły ofiary.

Celem autorki było nie tylko pogłębienie wiedzy lokalnej społeczności, lecz także uświadomienie szerszemu gronu odbiorców, w jaki sposób Niemcy eksterminowali mieszkańców Pomorza Gdańskiego w pierwszym miesiącach okupacji.